{
  "meta": {
    "title": "poLCA — rejestr przeglądów i zmian bazy referencyjnej",
    "version": "2026.3",
    "updated_at": "2026-08-01",
    "operator": "Multicert Sp. z o.o. / EPD Polska",
    "purpose": "Publiczny zapis przeglądów okresowych, aktualizacji danych i zmian metodycznych w bazie poLCA. Rejestr realizuje zasadę audytowalności z polityki aktualizacji: każde wydanie ma numer wersji, datę przeglądu i opis zmian.",
    "policy_url": "data/update-policy.json",
    "validity_rule": "Nowa wersja zbioru danych nie zmienia deklaracji już wydanych. Wynik obliczenia zapisuje wersję danych użytą w dniu weryfikacji i zachowuje ją przez cały okres ważności deklaracji.",
    "archive_rule": "poLCA nie usuwa poprzednich wersji. Wersje zastąpione otrzymują status superseded i pozostają dostępne do celów kontrolnych."
  },
  "kategorie": [
    {
      "code": "przeglad_okresowy",
      "name": "Przegląd okresowy źródeł",
      "opis": "Planowe sprawdzenie, czy źródła rekordów opublikowały nowe wydania. Kończy się protokołem z wynikiem dla każdego sprawdzonego źródła, także gdy żadne nie uległo zmianie.",
      "cykl": "quarterly"
    },
    {
      "code": "przeglad_metody",
      "name": "Przegląd metody głównej",
      "opis": "Przegląd granic systemu, alokacji, reguł wartości domyślnych lub metody LCIA. Tworzy nową wersję major i nie nadpisuje wyników historycznych.",
      "cykl": "major_method_review"
    },
    {
      "code": "aktualizacja_danych",
      "name": "Aktualizacja danych",
      "opis": "Nowy rocznik danych źródłowych lub nowa wersja bazy referencyjnej w tej samej metodzie. Zwiększa wersję minor.",
      "cykl": "annual"
    },
    {
      "code": "nowe_dane",
      "name": "Nowe zbiory danych",
      "opis": "Publikacja zbiorów, które wcześniej nie były wystawione.",
      "cykl": "event_driven"
    },
    {
      "code": "doprecyzowanie",
      "name": "Doprecyzowanie metodyczne",
      "opis": "Uściślenie zasady stosowania, cytowania lub opisu bez wpływu na wartość liczbową. Zwiększa wersję patch.",
      "cykl": "event_driven"
    },
    {
      "code": "publikacja",
      "name": "Publikacja dokumentu",
      "opis": "Wydanie lub rejestracja dokumentu metodycznego, c-PCR albo identyfikatora trwałego.",
      "cykl": "event_driven"
    },
    {
      "code": "format",
      "name": "Format i interoperacyjność",
      "opis": "Zmiany formatu wymiany danych, eksportu i zgodności z systemami zewnętrznymi.",
      "cykl": "event_driven"
    }
  ],
  "wpisy": [
    {
      "data": "2026-08-01",
      "kategoria": "aktualizacja_danych",
      "status": "zakonczony",
      "dotyczy": "Poziom 2 hierarchii wskaźnika energii elektrycznej (market-based)",
      "tytul": "Przyjęcie wydania AIB European Residual Mix 2025",
      "opis": "W następstwie przeglądu kwartalnego przyjęto wartość rezydualną z wydania AIB za rok 2025: 0,727 kg CO₂/kWh dla Polski, w miejsce 0,808 kg z wydania za rok 2024. Obie wartości pochodzą z tej samej kolumny arkusza obliczeniowego AIB, są więc bezpośrednio porównywalne. Spadek wynika ze wzrostu udziału źródeł odnawialnych w polskim miksie rezydualnym z 0,093 do 0,187. Zaktualizowano strony opisujące stan obowiązujący: mapę podstaw normatywnych, opis metodyki wartości domyślnych oraz parametry c-PCR. Dokumenty datowane — MET-001 z identyfikatorem DOI, dokument metodyczny w formacie JSON, materiały dla producentów i wpisy blogowe — zachowują treść z dnia publikacji; wpis blogowy opisujący hierarchię otrzymał notę aktualizacyjną odsyłającą do niniejszego rejestru.",
      "podstawa": "ISO 14067:2018 §6.4.9.4 lit. (c); GHG Protocol Scope 2 — podejście market-based; polityka aktualizacji poLCA — zmiana minor w tej samej metodzie",
      "link": "https://www.aib-net.org/facts/european-residual-mix/2025",
      "skutek_dla_deklaracji": "Zmiana dotyczy wyłącznie producentów rozliczających energię elektryczną gwarancjami pochodzenia i raportujących Poziom 2. Wartość jest niższa od poprzedniej, więc wyniki liczone na nowym wydaniu są korzystniejsze. Deklaracje wydane wcześniej zachowują ważność wraz z wersją danych zapisaną w dokumencie. Deklaracje oparte na Poziomie 1, czyli zdecydowana większość, pozostają bez zmian."
    },
    {
      "data": "2026-07-31",
      "kategoria": "przeglad_okresowy",
      "status": "zakonczony",
      "dotyczy": "Rekordy o cyklu kwartalnym: energia elektryczna, paliwa, transport",
      "tytul": "Przegląd kwartalny źródeł — III kwartał 2026",
      "opis": "Sprawdzono, czy źródła rekordów o cyklu kwartalnym opublikowały nowe wydania od poprzedniego przeglądu. Cztery źródła pozostają w wersjach dotychczas stosowanych. Jedno źródło opublikowało nowe wydanie: Association of Issuing Bodies udostępniło European Residual Mix za rok 2025 w dniu 28 maja 2026. Wartość rezydualna dla Polski w tym wydaniu wynosi 726,96 g CO₂/kWh wobec 808 g stosowanych na podstawie danych za rok 2024. Udział źródeł odnawialnych w polskim miksie rezydualnym wzrósł z 0,093 do 0,187.",
      "podstawa": "Polityka aktualizacji poLCA — przegląd kwartalny źródeł szybkozmiennych",
      "sprawdzone_zrodla": [
        {
          "zrodlo": "KOBiZE — wskaźniki emisyjności dla energii elektrycznej",
          "wersja": "dane za 2024, publikacja grudzień 2025",
          "wynik": "bez zmian; kolejne wydanie spodziewane w grudniu 2026"
        },
        {
          "zrodlo": "ÖKOBAUDAT",
          "wersja": "2024-II, aktualizacja bazy generycznej 2 października 2024",
          "wynik": "bez zmian"
        },
        {
          "zrodlo": "EMEP/EEA Air Pollutant Emission Inventory Guidebook",
          "wersja": "edycja 2023",
          "wynik": "bez zmian; brak nowszej edycji"
        },
        {
          "zrodlo": "JEC Well-to-Tank / ecoinvent",
          "wersja": "JEC WTT v5; ecoinvent 3.12",
          "wynik": "bez zmian; brak wydania v6 i 3.13"
        },
        {
          "zrodlo": "AIB — European Residual Mix",
          "wersja": "wydanie 2025, opublikowane 28 maja 2026",
          "wynik": "nowe wydanie; wartość dla Polski 726,96 g CO₂/kWh wobec 808 g z danych za 2024"
        }
      ],
      "skutek_dla_deklaracji": "Rekordy o cyklu kwartalnym zachowują dotychczasowe wartości. Aktualizacja wartości rezydualnej dotyczy Poziomu 2 hierarchii wskaźnika energii, stosowanego wyłącznie przez producentów rozliczających energię gwarancjami pochodzenia. Deklaracje oparte na Poziomie 1 pozostają bez zmian."
    },
    {
      "data": "2026-07",
      "kategoria": "przeglad_metody",
      "status": "w_toku",
      "dotyczy": "poLCA-EN-PL-2024 v9.1 — wskaźnik emisyjności energii elektrycznej",
      "tytul": "Przegląd okresowy wskaźnika energii elektrycznej",
      "opis": "Trwa przegląd okresowy modelu wskaźnika. Zakres przeglądu obejmuje granicę alokacji emisji metanu kopalnianego pomiędzy węgiel energetyczny i koksowy oraz symetrię ujęcia energii importowanej. Wynik zostanie opublikowany jako wersja v9.2 po weryfikacji niezależnej według ISO 14071:2024.",
      "podstawa": "EN 15804+A2:2019 §6.4.3.2 (reguły alokacji); polityka aktualizacji poLCA — przegląd metody głównej",
      "skutek_dla_deklaracji": "Deklaracje wydane na wersji v9.1 zachowują ważność przez cały zadeklarowany okres. Wersja wskaźnika użyta w obliczeniu jest zapisywana w dokumencie i nie zmienia się po aktualizacji bazy."
    },
    {
      "data": "2026-07-24",
      "kategoria": "publikacja",
      "status": "zakonczony",
      "dotyczy": "MET-001 — metodyka poLCA-EN-PL-2024 v9.1",
      "tytul": "Rejestracja identyfikatora trwałego DOI",
      "opis": "Dokument metodyczny MET-001 został zarejestrowany w repozytorium Zenodo (CERN) na licencji CC BY 4.0 i otrzymał identyfikator trwały DOI 10.5281/zenodo.21520374. Metodyka jest cytowalna w publikacjach i dokumentacji weryfikacyjnej.",
      "podstawa": "ILCD — wymóg trwałego identyfikatora zbioru danych i dokumentacji",
      "link": "https://doi.org/10.5281/zenodo.21520374"
    },
    {
      "data": "2026-06-05",
      "kategoria": "doprecyzowanie",
      "status": "zakonczony",
      "dotyczy": "Katalog zbiorów danych — opisy i nazewnictwo",
      "tytul": "Ujednolicenie języka opisów zbiorów danych",
      "opis": "Przegląd redakcyjny opisów, zakresów stosowania i ograniczeń we wszystkich zbiorach katalogu. Zmiana dotyczy warstwy opisowej rekordów. Wartości liczbowe, źródła i granice systemu pozostały bez zmian.",
      "podstawa": "Polityka aktualizacji poLCA — zmiana patch bez wpływu na wynik"
    },
    {
      "data": "2026-05-13",
      "kategoria": "doprecyzowanie",
      "status": "zakonczony",
      "dotyczy": "poLCA-EN-PL-2024 — zasady stosowania",
      "tytul": "Doprecyzowanie zasad stosowania wskaźnika energii",
      "opis": "Uściślenie, w których modułach i przy jakiej hierarchii danych stosuje się trzy poziomy wskaźnika energii: location-based, market-based oraz energia z instalacji własnej.",
      "podstawa": "c-PCR-BET-EPD-PL:2026 §6.3; EN 15804+A2:2019 §6.3.8"
    },
    {
      "data": "2026-05-12",
      "kategoria": "format",
      "status": "zakonczony",
      "dotyczy": "Katalog zbiorów danych — eksport",
      "tytul": "Eksport ILCD+EPD XML i deklaracja gotowości DPP",
      "opis": "Zbiory danych udostępnione w formatach JSON-LD, ILCD+EPD XML i CSV, z deklaracją zgodności formatu na potrzeby cyfrowego paszportu produktu.",
      "podstawa": "ESPR Reg. (UE) 2024/1781; CPR Reg. (UE) 2024/3110; format ILCD"
    },
    {
      "data": "2026-05-11",
      "kategoria": "nowe_dane",
      "status": "zakonczony",
      "dotyczy": "Sektor mieszanek mineralno-asfaltowych i kruszyw",
      "tytul": "Zbiór POLCA-MMA-LCI-DEFAULTS-2026 oraz dokumenty c-PCR",
      "opis": "Publikacja zbioru wartości domyślnych dla mieszanek mineralno-asfaltowych wraz z jedenastoma mieszankami normatywnymi, a także dokumentów c-PCR-MMA v1.0-DRAFT i c-PCR-AGG v0.9-DRAFT. Domknięcie trzech sektorów priorytetowych: beton towarowy, mieszanki mineralno-asfaltowe, kruszywa.",
      "podstawa": "EN 13108; EN 12620; EN 13242; EN 15804+A2:2019"
    },
    {
      "data": "2026-05-10",
      "kategoria": "publikacja",
      "status": "zakonczony",
      "dotyczy": "MET-001 v9.1 oraz MET-002",
      "tytul": "Publikacja metodyki wskaźnika energii i dokumentu MET-002",
      "opis": "Wydanie dokumentu metodycznego poLCA-EN-PL-2024 v9.1 wraz z pełnym modelem wskaźnika oraz dokumentu MET-002 opisującego zakres stosowania krajowej inwentaryzacji emisji w obliczeniach cyklu życia.",
      "podstawa": "ISO 14044:2006 §4.2.3.7; EN 15804+A2:2019 §6.3.8; EF 3.1"
    },
    {
      "data": "2026-05-10",
      "kategoria": "nowe_dane",
      "status": "zakonczony",
      "dotyczy": "Katalog zbiorów danych",
      "tytul": "Publikacja katalogu zbiorów LCI",
      "opis": "Wystawienie zbiorów danych inwentaryzacyjnych wraz z filtrami kategorii, źródłami, granicami systemu i poziomem jakości danych dla każdego rekordu.",
      "podstawa": "ILCD; openEPD — wymogi metadanych rekordu"
    },
    {
      "data": "2026-04-04",
      "kategoria": "format",
      "status": "zakonczony",
      "dotyczy": "poLCA-EN-PL-2024",
      "tytul": "Udostępnienie dokumentu metodycznego w formacie maszynowym",
      "opis": "Pełna treść dokumentu metodycznego wskaźnika energii udostępniona w formacie JSON na potrzeby systemów obliczeniowych i kontroli odtwarzalności.",
      "podstawa": "Polityka aktualizacji poLCA — audytowalność"
    }
  ]
}
